Risale Akademi

Sayın Meltem Hanım’ın yazısında bazı önemli tesbitler gördüm, onların üzerine vurgu yapmayı kendime bir görev olarak verdim.

Benim yadırganır diye söylemediğim bu sözü Meltem Hanım söylediler sağ olsunlar. Bizim arkadaşlar kafalarındaki Bediüzzaman modeline aykırı gibi bir şey görse hemen eleştirel bir gözle değil, onu iterler, ötelerler. Bana göre Bediüzzaman bizim kafamıza hapsolacak kadar bir küçük adam değil. Biz parça okumalar gerçekleştiriyoruz, ama bir bütün olarak sentezleme ve benzer metinlerle mukayese yok.
Bediüzzaman din adamlarının perspektifine hapsedilmeyecek kadar önemli. Ama onun talebeleri umumiyetle dini yönden bakıyorlar, dışarıdan bakmaya çalışmak yok. Bir adam solun büyük iddialarını yansıtan büyük kuramcı ve uygulamacıları okusun, sonra bir Bediüzzaman’a baksın çok farklı şeyler görecektir. Bu din adamlarının perspektifinin dışındaki perspektifler neler, o alanlara kaymak ve oralardan bakmak Bediüzzaman’ın sınırlı bir bakış açısından kurtaracaktır. Benim gördüğüm Bediüzzaman ‘ın artık yeni okuyucularla buluşmak zamanı geldi. Meltem Hanım’ı tanrısal bir basiret konuşturdu. Hiç Risale okumadan bir filmden bu noktaya gelmek büyük bir tesbit. Ya okusa neler söyler acaba? Bu filimler, Bediüzzaman’ı kamusal alana, genel topluma açtı ve insanlar artık onun eserleri ile buluşmak için belli davet şekillerinin dışını gördüler. O hususilikten umumiliğe kaydı. Kendisi de; “Din mal-ı umumidir” diyor.

Bu ikinci cümle daha harika bir tesbit. Bediüzzaman’ın konfuçyüsten daha ileri görmek. Ben bir kitap yazdım sekiz yüz sahife. Yazış nedenim Meltem Hanım’ın şu sözü: “Kitleler Said Nursi’nin adını duymuş olmasına rağmen düşünce yapısındaki sırrı bilmiyor.” Evet çok doğru. Bediüzzaman sınırlı bir söylem ile tanıtılıyor, hatta tanıtma o boyutta ki birileri hala onu muzır adam gibi görüyor. Bediüzzaman’ın talebelerinden yazar olanlar hala dini konuların ekseninde, bir tanesi sanat, estetik, mitoloji, astronomi, fizyoloji, daha nice nice ilimlerden hareket etmiyor. Bir çoğu namazı anlatıyor hala Bediüzzaman’ın namazı yok. Selefin namazı ile Bediüzzaman’ın namaz anlayışı farklı, gelin tartışalım, hep birlikte onun farklı namazını. Daha yüzlerce mesele. Bediüzzaman tahlil edilip arkeolojisi yapılmıyor.

Sıvaslı bir arkadaş Üstadı rüyasında görmüş onu almış yanına bir süre yürümüşler, Bediüzzaman ona; “Risalei Nuru okuyorsunuz ama anlamıyorsunuz, her kelimenin derinliğine inmiyorsunuz.” demiş, o benim hasbelkader bir sohbetimde bu rüyayı bana anlattı, Amerika’yı keşfetmiş sandım kendimi.

Bizim dört duvar arasında ibadetini yapan Cevşenini okuyup rahat ile gününü bağlayan arkadaşlarımızın söylemediğini Meltem Hanım söylüyor. Kültür Bakanlığının Said Nursi ile yakından ilgilenmesi gerektiğini söylüyor. Tahayyür, hayret, hayran, mütehayyir kelimeleri ile bir cümle kurmalıyım bu söze. Hadi toplanın Bakan Bey’e gidelim bu sözü ona hatırlatalım, bak Allah bizi bir bayan yazar ile harekete geçiriyor, var mı bu yorumumun yanlış yönü? Şek cephesinde gaflet döşeğinde haz içinde yat sen Himmet Baba. Rahat ve şehvet-i medeniye bizi boğdu, bir bayan sesi bize ne yapmamız gerektiğin söylüyor. Oy verdiğimiz adamlara neye oy veriyoruz dersin? Falanın yeğeni genel müdür olsun. Olsun olsun da bunun için oy verilmez, senin davanı taşıyan adama su taşı. Bediüzzaman’ın memleketi alt üst olmuş, Medresetü’z-zehra’nın bir ayağı dayağı yemiş, yürek yok ki parçalansın. Başkasının günahına ağlayan adam şimdi kendi memleketine ağlıyor arka planda. Var mı mübalağa?

Bediüzzaman’ı anlamak derken hep başkalarının anlamadığından şikayet ediyoruz, ya kendimiz anlayış merdiverinin neresindeyiz? Bediüzzaman yaşasaydı bu mektubu lahikalarına dercederdi. O alıştığımız sözler nasıl bir bayanın ruhunda fırtınalar estiriyor. Başkasının gözü ile bakmak ne güzel bir haslet.

Bize düşen tanıtmak ve tanımak. İnsanların tanıması için ne yapıyoruz? “Kendi eseri, telifi bilmek” Onları tanıtmayı kendine gaye edinmek ne kadar gerekli? Bize hatırlatma yapıyor sayın Meltem Hanım.

Bediüzzaman birilerinin tekelinde, onu tekelinde tutmanın savaşını veriyor bir takım insanlar. Ama Bediüzzaman bu tekelden çıktı, işte delili Meltem Hanım.

Bu söz de yabana atılır bir söz değil. İ n s a n l a r ı m u t l u  e d e n  b i r a k ı m. Halbuki hala korkuyor, talebelerinin bir çoğu korkuyor, ondan bahsetmeyi günlük hayatının hiçbir safhasında yansıtmayan binlerce insan var. Ancak dershanenin kapısına girince gürül gürül, dışarıda suskun ve mantıksız bir ihtiyar ile melali. 

Bayanın dikkati ne kadar keskin, menfaatten yılandan akrepten kaçar gibi kaçan teori, menfaati için arkadaşına hayatı zehir eden insanlar. Vallahi ben bunun aksini görmedim. Dağlar gibi adamların menfaatleri uğruna nasıl insanların gözünde birden küçüldüğünü görmüyor bu insanlar. Menfaat hırsı yüzünden gönül verdiği dava gönüllerden dışlanıyor. Hissedecek yürek mi var.

Bu cümleye ne diyelim? Bir solcu böyle diyor. Çünkü solun ekmeği tükendi, aslında bütün klasik idelojiler tükendi. Bediüzzaman herkese yetecek bir adam, peki bir solcu cesaretle onunla solun tanışmasını söylüyor. Sol ile, solun fikirleri ile Bediüzzaman’ın fikirleri arasında demek ki büyük iletişim noktaları var, kim bunu dile getirecek. Türkiye’de toplumun dertlerine çare olmak için solcu olan insanlar var, ama ihanet anlamında solcular da var, bu namuslu sol ile nasıl bir uzlaşma noktası bulalım, gelin solun namusu söz zennedersem Attila İlhan’ın. Namuslu sol ile bizim içimizde kendini samimi bir ideale vermiş olanlar bir sempozyum düzenleyelim, Bediüzzaman ile Sol’un transkritiğini yapalım.

İşte sayın Bayan’ın gördüğü namuslu sol. Evet onlar kitabı sever ve okurlar, Türkiye’de sanat ve edebiyat hala büyük oranda sol düşünürlerin elinde. Bizde sabahtan kalkan peygamberin hayatı ile Bediüzzaman’ın hayatını yazıyor, hepsi birbirinin tekrarı, piyasa tutmak, ama yeni bir perspektif yok. Peygamberimizle ilgili kitaplardan en çok etkilendiğimden biri Ann Mari Şimnel’in kitabı ne kadar farklı. Biri de İmam Şibli’nin kitabı. Birkaç yıl sonra Bediüzzaman’ın büyük yorumcuları çıkacak yaşarsak göreceğiz. Çünkü o dünyaya mal olacak bir büyük insan, biz yine dershanelerimizde okumaya devam edelim. Çünkü bu bizim işimiz. Ama bütün iş bu değil, sürçülisan, çünkü biz insan, mevsim aralık, bir nevi nisan.